– Haberleriniz de kısa ve mantıklı bilgiler sunarak izleyicileri yardımcı olun.

– Haberde yabancı bir kelime kullandığınız zaman gazete okuyucusu döner bir daha bir daha okuyup o kelimeyi anlamaya çalışabilir. Fakat televizyon haberi için bu söz konusu değildir. Bu yüzden bunu düşünerek haberinizi yazın. İllaki yabancı bir kelime kullanmak zorundaysanız bunu da haberin içerisinde açıklamanızda fayda var.

– Haberi yazarken kaynağınızın güvenliğine saygı duyun. Özel hayatın gizliliği prensibine de özen gösterin. Özel hayatta prensip kamu yararı gözetimidir ama bu da subjektif bir kavramdır ve genelde kişiden kişiye kurumdan kuruma göre değişmektedir.

– Özürlüleri tanımlarken spastik, geri zekalı, mongol, zihinsel özürlü gibi ifadelerin yerine engelli demek daha doğrudur.

– Televizyonda, izleyici anlamadığı görüntü veya metni geri sarıp tekrar izleme imkanı yoktur. Bu yüzden metindeki diliniz anlaşılır ve sade olmalıdır.

– Haberinizi yazdıktan sonra yüksek sesle kendinize veya varsa yanınızdaki arkadaşınıza okuyun. Bu varsa hatalarınızı daha iyi görmenizi sağlar.

– Metinde kısaltma kullanmak yerine bunların açık isimlerini yazın.

– Çok bilinen kısaltmaları kullanmakta bir mahsur yoktur (parti isimleri, büyük kuruluşların isimleri gibi).

– Klişeler ve jargonlar (tıp terimleri, gazetecilik terimleri vb) kullanmayın. Muğlak değil açık ifadeler kullanın.

– Bugün sözcüğünü kullanmazsanız yerinde olur. Aynı haber ertesi günde yayına girebilir.

– Suçları kesinleşmedikçe zanlı olarak ifade edilir ve haberde … iddia edildi” şeklinde verilmelidir.

– Haberde kişilerin ünvanları da birlikte yazılır. Başbakan Recep Tayip Erdoğan, Orgenaral İlker Başbuğ, Prof. Dr. ……gibi. Kullanılan bu ünvanların önüne sayın, beyefendi, değerli, gibi eklemeler getirilmez.

– Kişisel yorumlarınızı haber metnine koymayın.

– Suçlanan kişilerin görüşlerine de yer vermeniz gerekir. Bunlar alınmamışsa sebepleri de metnin içerisinde yer alabilir.

– Kişileri dinsel, cinsel ve etnik azınlıklara bölmeden, yaftalamadan yazın.

– Bir kişinin işlediği iddia edilen suç, dine, bağlı bulunduğu topluma veya ırka maledilemez. İki etnik grup birbiriyle kavga etti diye haber yazarsanız, olası etnik kavgaları teşvik etmiş olursunuz.

– İyi ve kötü neye göre değerlendirilir. Birine göre iyi olan diğerine göre kötü olabilir.

– Haklarında tutuklama kararı çıkarılan zanlıların ad ve soyadları açık halleriyle verilebilir.

– İntiharı özendirici haberler yapılamaz.

– Cinsel saldırı faillerinin görüntülerini, kimlikleri açıklanmamalıdır.

– Terör ve terör örgütleriyle ilgili bir haberde başa “terör örgütü” ifadesini yazın.

– İnsanlar ölürler veya vefat ederler, hayvanlar ise telef olurlar.

– Gereksiz ve tekrar sözcüklere yer verilmemeli, devrik cümle kullanılmamalıdır.

– Haber metinleri edebiyatınızı göstereceğiniz bir alan değildir.

– İzleyicinin sizden istediği teknik konularla işi zorlaştırmanız değil, teknik konuları daha anlaşılır hale getirmenizdir.

– Suçlu olduğu iddia edilen kişi, savcılıkça iddianame hazırlanıncaya kadar zanlıdır. Mahkeme aşamasında sanıktır.

– Güvenlik güçleri bir kişiyi gözaltına alır, savcılıkça deliller ışığında tutuklanması talebiyle mahkemeye sevk edilir. Mahkeme tutuklar.

– Yargıyı ve yargı sürecini etkilememek için yorumlardan kaçınılmalıdır.

– Bazen haberin mizah yönü varsa bunu da ekleyerek izleyiciyi dinlendirmek ve eğlendirmek yoluna gidebilirsiniz. Ama sadece mizah yönünü ön plana çıkartmak da yanlış olacaktır. Asıl amaç burada haber vermek olacaktır.

– Bir haberi yazarken: Bu benim izleyicimin hayatını nasıl etkileyecektir? Sorusunu kendinize sorabilirsiniz.

– İlginç veya önemli değilse, alışılmadık değil ve izleyicinin hayatına da bir katkısı olmayacaksa kendinizi çok uğraştırmayın.

– Çok da önemli değilse sayıları yuvarlak hale getirerek verirseniz bu izleyicinin kafasında daha iyi kalacak ve meseleyi basit ve anlaşılır hale getirecektir.

“Haber Kameramanlığı” kitabından özetlenerek alınmıştır. Kitapla ilgili bilgi almak için tıklayın >>>